Niet elk verlies is zichtbaar
Bij verlies denken we vaak als eerste aan overlijden.
Maar verlies kan vele vormen aannemen.
Je kunt iemand verliezen, maar ook een relatie, je gezondheid, een toekomstbeeld, een gevoel van veiligheid of een belangrijk deel van je dagelijkse leven.
Sommige verliezen worden door de omgeving onmiddellijk begrepen. Andere zijn minder zichtbaar.
Toch kunnen ze even ingrijpend zijn.
Verlies na een overlijden
Het overlijden van iemand die belangrijk voor je is, kan je hele leven veranderen.
Je mist niet alleen de persoon zelf. Ook dagelijkse gewoontes, gesprekken, plannen en verwachtingen kunnen wegvallen.
Iedere relatie is anders en daarom is ook ieder rouwproces anders.
Er bestaat geen juiste manier om afscheid te nemen en geen vaste termijn waarbinnen je “klaar” moet zijn met rouwen.
Verlies door scheiding of relatiebreuk
Ook wanneer een relatie eindigt, kan er een rouwproces ontstaan.
Je verliest niet alleen een partner, maar soms ook een gezamenlijk huis, een toekomstbeeld, dagelijkse gewoontes of een bepaalde plaats binnen een gezin.
Wanneer er kinderen betrokken zijn, kan het bovendien extra ingewikkeld zijn om met je eigen verdriet om te gaan terwijl je er tegelijk voor hen wilt zijn.
Verlies van gezondheid
Een ziekte of lichamelijke beperking kan ervoor zorgen dat je leven er plots anders uitziet.
Misschien kun je bepaalde dingen niet meer zoals vroeger. Misschien moet je afscheid nemen van werk, hobby’s, zelfstandigheid of plannen die belangrijk voor je waren.
Daar kan rouw bij komen kijken.
Je rouwt dan niet noodzakelijk om een persoon, maar om een leven dat veranderd is.
Verlies van toekomstverwachtingen
Soms verlies je iets wat nog niet eens werkelijkheid was.
Een toekomst die je voor ogen had. Een droom. Een plan. Een verwachting van hoe je leven zou verlopen.
Ook daar kan verdriet om ontstaan.
Omdat anderen het verlies soms niet zien, kan het extra moeilijk zijn om er erkenning voor te vinden.
Anticiperende rouw
Soms begint het rouwproces al vóór een overlijden.
Wanneer iemand ernstig of langdurig ziek is, kun je bijvoorbeeld al bezig zijn met het mogelijke verlies van die persoon.
Dat kan verwarrende gevoelens geven: verdriet terwijl iemand er nog is, schuldgevoel omdat je al vooruitkijkt, of angst voor wat komen gaat.
Ook dat verdient ruimte.
Andere vormen van verlies
Er zijn nog veel andere situaties waarin verlies een rol kan spelen.
Bijvoorbeeld:
- het verlies van werk
- verlies van zelfstandigheid
- verlies van een belangrijke rol
- het verlies van contact met iemand
- een kinderwens die niet uitkomt
- een ingrijpende verandering in je gezin
- een verhuizing of gedwongen verandering van omgeving
- het verlies van vertrouwen of een gevoel van veiligheid
Niet elk verlies krijgt dezelfde aandacht van de omgeving.
Maar jouw ervaring mag er zijn.
Jouw verlies hoeft niet in een vakje te passen
Misschien vraag je jezelf af of wat jij meemaakt wel “echt” rouw is.
Je hoeft je verlies niet te vergelijken met dat van iemand anders.
Als iets voor jou belangrijk was en dat is veranderd of weggevallen, kan daar verdriet uit ontstaan.
Bij Praktijk 10 is er ruimte voor jouw verhaal, zonder het te moeten vergelijken met dat van een ander.